Theoretisch+kader

Zoals in de inleiding beschreven werd, behandelt deze wikispace interculturele communicatie. Als eerste zullen we bekijken wat communicatie is en wat cultuur is. Vervolgens zullen we het hebben over verschillende struikelblokken bij interculturele communicatie.

Communicatie is het uitwisselen van informatie tussen mensen. Deze informatie kan op verschillende manieren overgebracht worden. Een belangrijke manier van informatie overbrengen is natuurlijk het gebruik maken van taal. Maar informatie kan ook op andere manieren worden overgebracht zoals door gebaren, gezichtsuitdrukkingen en pictogrammen. Een belangrijk punt bij communicatie is natuurlijk dat de andere personen de ‘code’ die je gebruikt begrijpt. Het heeft geen zin om Nederlands te praten tegen iemand die geen Nederlands verstaat. Het spreekt voor zich dat de manier van communiceren aangepast moet worden aan de luisteraar. Welke ‘code’ je gebruikt en wat deze ‘code’ betekent is natuurlijk heel belangrijk als je communiceert met mensen uit een andere cultuur.
 * Wat is communicatie? **

Cultuur wordt vaak gezien als alles dat door de samenleving wordt voorgebracht, zoals bijvoorbeeld kunst. Hierbij horen ook de zeden, gewoonten, wetten en gebruiken. Ieder land heeft een eigen cultuur, maar het kan niet zo zwart-wit gezien worden. Bij mensen die in een grensstreek wonen komt de cultuur vaak meer overeen met de mensen uit het buurland, dan met de mede-inwoners van het land, die op een grotere afstand wonen. In België kan er bijvoorbeeld gezegd worden dat er twee culturen zijn, de Vlaamse cultuur en de Waalse cultuur.
 * Wat is cultuur? **

Ondanks dat mensen proberen om goed te communiceren met mensen uit andere culturen loopt er toch vaak iets fout in de communicatie tussen mensen uit verschillende culturen. Volgens Barna (1994) zijn er zes struikelblokken bij interculturele communicatie. Ten eerste is er de veronderstelling dat mensen gelijk zijn. Mensen gaan er vaak vanuit dat omdat onze biologische basis gelijk is, onze manier van communiceren ook hetzelfde is. Dit zorgt vooral voor misverstanden bij de non-verbale communicatie, zoals gebaren, tekens en symbolen. In Japan is het bijvoorbeeld heel onbeleefd om te glimlachen naar een persoon die je niet kent. Vooral naar een meisje, dit wordt daar al snel als iets seksueels geïnterpreteerd.
 * Waar kan het fout gaan bij interculturele communicatie? **

Als tweede struikelblok is het meest voor de handliggende de taal zelf. Voor anderstalige is het heel moeilijk om de precieze conotatie te begrijpen, het duurt bijvoorbeeld heel lang voordat men grappen in een andere taal kan begrijpen. Ook is het heel moeilijk om in een andere taal gevoelens te uiten omdat je hiervoor de taal heel goed moet aanvoelen en dit is lastig voor anderstalige.

Non-verbale misverstanden zijn het derde struikelblok bij interculturele communicatie. We letten alleen op non-verbalen tekens die we zelf herkennen. In Saoedi-Arabië is het gebruikelijk om je haar naar achter te wrijven als je iemand leuk vind. Een Belg zal deze handeling eerder zien als nerveus, of deze handeling zal helemaal niet opvallen. Doordat deze non-verbale signalen niet opgevangen worden door mensen met een andere cultuur kunnen er misverstanden ontstaan.

Een vierde struikelblok zijn stereotypes die wij hebben over mensen uit andere culturen. Door deze stereotypes zijn we bevooroordeeld en interpreteren we gedrag of wat iemand uit een andere cultuur zegt vaak verkeerd. Hierdoor staan we niet meer open voor een goede communicatie.

Als we met iemand spreken zijn we ook geneigd om meteen een oordeel klaar te hebben zonder goed te luisteren en t e evalueren wat er eigenlijk gezegd word. Zo kan een Spanjaard die een siësta neemt bestempeld worden als lui, maar als we even doorvragen en doordenken komen we snel tot de conclusie dat het heel slim is om een siësta te houden omdat het veel te warm is om te werken rond het middaguur in Spanje.

Als laatste struikelblok wordt angst voor het onbekende genoemd. Door angst is het lastiger om te communiceren. Bovendien zorgt angst er ook voor dat andere struikelblokken meer voorkomen, zoals bijvoorbeeld het gebruikmaken van stereotypes. Hierdoor kunnen mensen hun angst een beetje verminderen.

Het is belangrijk om ons bewust te zijn van deze struikelblokken bij interculturele communicatie. Zeker omdat we in een samenleving leven waarin zich veel verschillende culturen bevinden. Ook bij communicatie op scholen is het belangrijk om rekening te houden met deze struikelblokken. Dit is belangrijk om de communicatie tussen de leerlingen te bevorderen, maar ook om een zo goed mogelijke communicatie naar de ouders te kunnen voorzien.

<span style="font-family: 'Comic Sans MS',cursive; font-size: 120%; line-height: 200%;">Barna, L.M. (1994). Stumbling Blocks in Intercultural Communication. In L.A. Samovar and R.E. Porter, Intercultural Communication: A Reader, 7th Edition. Belmont, CA: Wadsworth Publishing Company (pp.337-346).
 * <span style="font-family: 'Comic Sans MS',cursive; font-size: 120%;">Referentie: **